Overboeking: uw rechten en vergoeding bij instapweigering

Overboeking betekent dat de maatschappij meer stoelen heeft verkocht dan het vliegtuig heeft. Instapweigering is wat de achtergebleven passagiers overkomt: de maatschappij weigert u te vervoeren hoewel u een bevestigde boeking heeft en u op tijd heeft gemeld, op het tijdstip dat de maatschappij opgaf of, als er geen was, uiterlijk 45 minuten voor vertrek (artikel 3, lid 2).

Het is geen instapweigering als de maatschappij redelijke gronden heeft om u te weigeren, zoals redenen van gezondheid of veiligheid, of ontoereikende reisdocumenten, bijvoorbeeld een verlopen paspoort of een ontbrekend visum (artikel 2, onder j).

Voordat de maatschappij iemand weigert, moet zij eerst vragen om vrijwilligers die hun stoel willen afstaan in ruil voor voordelen die met hen worden afgesproken, zoals een tegoedbon, een upgrade op een latere vlucht of een geldbedrag (artikel 4, lid 1). Ook vrijwilligers kunnen kiezen tussen terugbetaling en een andere vlucht.

Meldt u zich als vrijwilliger, dan krijgt u wat is afgesproken, niet de compensatie uit de verordening. Lees het aanbod goed: het kan minder waard zijn dan de € 250 tot € 600 waar u recht op zou hebben als u tegen uw wil werd geweigerd.

Zijn er niet genoeg vrijwilligers en wordt u tegen uw wil geweigerd, dan moet de maatschappij u direct compenseren (artikel 4, lid 3), zonder zich op buitengewone omstandigheden te kunnen beroepen: overboeking is een eigen commerciële keuze van de maatschappij.

U heeft ook recht op terugbetaling van uw ticket of een andere vlucht naar uw bestemming, en op zorg tijdens het wachten: maaltijden en verfrissingen, twee telefoongesprekken of e-mails en zo nodig een hotel en vervoer daarheen (artikelen 8 en 9).

Het bedrag hangt af van de afstand: € 250 tot 1.500 km; € 400 van 1.500 tot 3.500 km en voor elke vlucht van meer dan 1.500 km binnen de EU; € 600 voor langere vluchten tussen de EU en de rest van de wereld. Zet de maatschappij u op een andere vlucht die u hooguit 2, 3 of 4 uur later op uw bestemming brengt, afhankelijk van de afstand, dan mag zij het bedrag halveren (artikel 7, lid 2).

Instapweigering beperkt zich niet tot overboeking. Het Hof van Justitie oordeelde dat een passagier die werd geweigerd omdat de maatschappij haar vluchten na een staking had omgegooid, instapweigering ondervindt en recht heeft op compensatie (Finnair, C-22/11, 2012), net als een passagier die op een aansluitende vlucht werd geweigerd omdat de maatschappij ten onrechte dacht dat hij niet op tijd zou zijn (Rodríguez Cachafeiro, C-321/11, 2012).

Plaatst de maatschappij u in een lagere klasse dan waarvoor u betaalde, dan moet zij binnen 7 dagen een deel van de prijs van die vlucht terugbetalen (artikel 10): 30% bij vluchten tot 1.500 km; 50% bij vluchten van meer dan 1.500 km binnen de EU en andere vluchten van 1.500 tot 3.500 km; 75% bij alle andere vluchten, ook tussen het Europese vasteland en de Franse overzeese departementen. Plaatst zij u in een hogere klasse, dan mag zij geen toeslag vragen.

Compensatie is meestal niet verschuldigd als:

• de vlucht minder dan 3 uur te laat aankwam;
• u ten minste 14 dagen voor vertrek over de annulering bent ingelicht;
• de verstoring werd veroorzaakt door buitengewone omstandigheden die ook met alle redelijke maatregelen niet te vermijden waren geweest, zoals zwaar weer, beperkingen van de luchtverkeersleiding, een veiligheidsrisico of een staking van personeel dat niet bij de luchtvaartmaatschappij werkt;

• Vertraagde vlucht
• Geannuleerde vlucht
• Stakingen
• Verordening 261/2004
• Luchtvaartmaatschappijen